เมื่อบัตรประชาชนหมดอายุ คุณต้อง ยื่นขอบัตรใหม่ภายใน 60 วัน นับจากวันหมดอายุ และไม่ต้องรอให้หมดก่อน เพราะกฎหมายให้ ยื่นล่วงหน้าได้ 60 วัน ก่อนวันหมดอายุ เอกสารที่ต้องใช้มีอย่างเดียว คือ บัตรใบเดิม ถ้าเลย 60 วันไปแล้ว ยังทำได้ตามปกติ แต่อาจถูก ปรับไม่เกิน 100 บาท ซึ่งตอนนี้เป็นค่าปรับเป็นพินัย ไม่ใช่โทษอาญา บัตรใบใหม่มีอายุ 8 ปี และหมดอายุตรงวันเกิดของคุณ
ถ้าอยากรู้ว่าบัตรใบใหม่จะหมดอายุวันไหน กดคำนวณข้างล่าง แล้วเพิ่มนัดเตือนลงปฏิทินได้ทันที
- 8 ปีอายุบัตร นับจากวันเกิดถัดจากวันออกบัตร
- 60 วันต้องยื่นขอบัตรใหม่หลังบัตรหมดอายุ
- 60 วันยื่นล่วงหน้าได้ก่อนวันหมดอายุ
- ≤ 100 บาทค่าปรับถ้ายื่นเกินกำหนดเป็นค่าปรับเป็นพินัย ไม่ใช่โทษอาญา
ข้อมูล ณ ตุลาคม 2569 · ที่มา: พ.ร.บ.บัตรประจำตัวประชาชน พ.ศ. 2526 มาตรา 6 ทวิ, 6 ตรี, 11 และคู่มือทางการทะเบียนของสำนักบริหารการทะเบียน
วันหมดอายุบนบัตรคำนวณอย่างไร
มาตรา 6 ทวิ ของพระราชบัญญัติบัตรประจำตัวประชาชน เขียนไว้ว่า บัตรใช้ได้ตั้งแต่วันออกบัตร “และมีอายุแปดปีนับแต่วันเกิดของผู้ถือบัตรที่ถึงกำหนดภายหลังจากวันออกบัตร” แปลว่าไม่ได้นับ 8 ปีจากวันที่ไปทำบัตรตรง ๆ แต่นับจากวันเกิดครั้งถัดไป ตัวอย่างเช่น เกิด 20 สิงหาคม ทำบัตรเมื่อ 5 มีนาคม 2569 วันเกิดถัดไปคือ 20 สิงหาคม 2569 บัตรจึงหมดอายุ 20 สิงหาคม 2577
ผลที่ได้คือ บัตรของทุกคนหมดอายุตรงวันเกิด ใครจำวันเกิดตัวเองได้ ก็รู้วันครบกำหนดแล้วครึ่งหนึ่ง เหลือแค่ต้องรู้ปี
คำนวณคร่าว ๆ ตามมาตรา 6 ทวิ: 8 ปีนับแต่วันเกิดที่ถึงหลังวันออกบัตร ถ้าทำบัตรตรงวันเกิดพอดี วันหมดอายุจริงอาจช้ากว่านี้หนึ่งปี ให้ยึดวันที่พิมพ์บนบัตร
ใครต้องมีบัตร และบัตรตลอดชีพคืออะไร
คนสัญชาติไทยที่อายุตั้งแต่ 7 ปีบริบูรณ์ แต่ไม่เกิน 70 ปีบริบูรณ์ และมีชื่ออยู่ในทะเบียนบ้าน ต้องมีบัตรประจำตัวประชาชน ส่วนคนที่อายุเกิน 70 ปีจะขอมีบัตรก็ได้ ไม่บังคับ
บัตรตลอดชีพมีเงื่อนไขเดียว คือบัตรต้อง ยังไม่หมดอายุในวันที่คุณอายุครบ 70 ปีบริบูรณ์ ถ้าเป็นแบบนั้น กฎหมายให้ใช้บัตรใบนั้นต่อไปได้ตลอดชีวิต แต่ถ้าบัตรหมดอายุไปก่อนวันเกิดครบ 70 ปี บัตรใบเดิมจะไม่กลายเป็นบัตรตลอดชีพย้อนหลัง พ่อแม่หรือปู่ย่าที่อายุใกล้ 70 จึงควรดูวันหมดอายุบนบัตรให้ดี
ทำบัตรใหม่ได้ที่ไหน
- 60 วันก่อนหมดอายุเริ่มยื่นขอบัตรใหม่ได้
- วันเกิดที่พิมพ์บนบัตรบัตรหมดอายุ
- ภายใน 60 วันหลังหมดอายุต้องยื่นขอบัตรใหม่ ไม่มีค่าปรับ
- เกิน 60 วันค่าปรับเป็นพินัย ไม่เกิน 100 บาท
มาตรา 6 ตรี และมาตรา 11 พ.ร.บ.บัตรประจำตัวประชาชน พ.ศ. 2526 · ข้อมูล ณ ตุลาคม 2569
คู่มือของสำนักบริหารการทะเบียนให้ยื่นคำขอต่อพนักงานเจ้าหน้าที่ ที่ที่ว่าการอำเภอ สำนักงานเขต เทศบาลที่ให้บริการทำบัตร หรือเมืองพัทยา
ถ้าไม่อยากไปต่อคิวนาน บางสำนักทะเบียนเปิดให้นัดหมายล่วงหน้าผ่าน BORA Web Portal ของกรมการปกครอง ลงทะเบียนได้ล่วงหน้า 15 วัน และช้าสุดไม่เกิน 16.00 น. ของวันก่อนเข้ารับบริการ
คนไทยที่อยู่ต่างประเทศ ยื่นขอบัตรใหม่กรณีบัตรเดิมหมดอายุได้ที่สถานเอกอัครราชทูตหรือสถานกงสุลใหญ่ที่ให้บริการนี้ แต่ต้องเคยมีบัตรมาก่อน ถ้าไม่เคยทำบัตรเลย ต้องทำในประเทศไทย
ถ้าเจ้าหน้าที่ออกบัตรให้ในวันเดียวกันไม่ได้ กฎหมายให้ออกใบรับแทน ซึ่งใช้ได้เสมือนบัตรตามระยะเวลาที่ระบุไว้ในใบรับ
ช้าไปแล้วต้องเสียอะไร
ที่มา: คู่มือทางการทะเบียน สำนักบริหารการทะเบียน กรมการปกครอง
มาตรา 6 ตรี บังคับให้ยื่นขอบัตรใหม่ภายใน 60 วันนับจากวันที่บัตรเดิมหมดอายุ ถ้าพ้นกำหนด มาตรา 11 กำหนดค่าปรับไม่เกิน 100 บาท และตั้งแต่มีพระราชบัญญัติว่าด้วยการปรับเป็นพินัย พ.ศ. 2565 ความผิดนี้เป็นความผิดทางพินัย ซึ่งกฎหมายเขียนชัดว่า “การปรับเป็นพินัยไม่เป็นโทษอาญา”
อีกเรื่องที่เกี่ยวข้อง คือผู้ถือบัตรอายุ 15 ปีขึ้นไปที่แสดงบัตรไม่ได้เมื่อเจ้าพนักงานขอตรวจ มีค่าปรับไม่เกิน 200 บาทตามมาตรา 17 ส่วนบัตรที่หมดอายุแล้วใช้ยืนยันตัวตนกับธนาคารหรือหน่วยงานอื่นได้หรือไม่ ขึ้นกับหน่วยงานนั้น ถามเขาก่อนจะดีกว่า
ในกรณีมีเหตุสมควร รัฐมนตรีขยายกำหนด 60 วันนี้ให้เฉพาะพื้นที่หรือเฉพาะบุคคลได้ โดยประกาศในราชกิจจานุเบกษา
เอกสารและค่าธรรมเนียม
คู่มือของกรมการปกครองระบุหลักฐานสำหรับกรณีบัตรหมดอายุไว้ข้อเดียว คือบัตรประจำตัวประชาชนเดิมที่หมดอายุ
ส่วนค่าธรรมเนียม กฎกระทรวงปี 2559 เก็บฉบับละ 100 บาท สำหรับกรณีบัตรหายหรือถูกทำลาย บัตรชำรุด เปลี่ยนชื่อตัวหรือชื่อสกุล และย้ายที่อยู่แล้วขอเปลี่ยนบัตร ไม่มีรายการสำหรับการทำบัตรใหม่เพราะบัตรหมดอายุ ถ้าบัตรของคุณหาย ไม่ใช่หมดอายุ ขั้นตอนต่างออกไป ดูได้ที่ บัตรประชาชนหาย
จำวันหมดอายุไว้ให้ได้ อีก 8 ปีข้างหน้า
แบบทำเอง ถ่ายรูปหน้าบัตรเก็บไว้ในอัลบั้มที่ซ่อนไว้ แล้วใส่นัดในปฏิทินไว้ 60 วันก่อนวันหมดอายุ ซึ่งเป็นวันแรกที่ยื่นได้ ใครมีบัตรของพ่อแม่หรือลูกที่ต้องดูแลด้วย ใช้ ปฏิทินต่ออายุเอกสาร รวมทุกใบไว้ที่เดียว และดูรายการวันหมดอายุอื่นที่ควรจับตาได้ที่ วันหมดอายุของเอกสารที่ต้องติดตาม
Paperlock ทำให้ไม่ต้องจำ ถ่ายรูปบัตร แอปจะอ่านวันหมดอายุเอง และถ้าเปิดการแจ้งเตือนไว้ จะเตือนล่วงหน้า 6 เดือน 30 วัน และ 7 วัน รูปบัตรจะแสดงแบบเบลอจนกว่าคุณจะยืนยันด้วย Face ID ถ้าจะทำพาสปอร์ตด้วย บัตรประชาชนตัวจริงที่ยังไม่หมดอายุคือเอกสารหลัก ดูได้ที่ ต่อพาสปอร์ต
ข้อมูลในหน้านี้ ณ ตุลาคม 2569 กรณีเฉพาะ เช่น บุคคลที่ได้รับยกเว้นไม่ต้องมีบัตร ให้สอบถามสำนักทะเบียนหรือสายด่วนกรมการปกครอง 1548